Gelişmek değişmektir; kusursuz olmak için herzaman değişmelisiniz.  Sir Winston Churchill

Editör

 Ayın Yazısı

 Editörden

 Sıkça Sorulan Sorular - S.S.S

Değişim İçin Meta Programları Anlamak

 

Değişim İçin Meta Programları Anlamak 

 

Geçen ayki yazımızdan devam ediyoruz:  

 

MP 4- İç referanslı / Dış referanslı kişi

 

İç referanslı bir kişi karar verirken kendi kriterlerini, önceliklerini ve beklentilerini göz önüne alır. Kendi değer yargılarına önem verir. Dışarıdan da bilgi ve fikir toplar ama nihai kararı kendi değerlerine göre verir. Dış referanslı kişi genellikle bir dış mekanizmanın belirttiği fikri sorgulamadan otomatik olarak kabul etmeye meyillidir. Kendi kararlarından emin değildir, dışarıdan fikir toplar; belki de bir kararın sorumluluğunu almaya hazır değildir. Aile ve yakın çevredeki saygın kişilerin fikrine önem verir; “bilir kişi” ye inanmak onu rahatlatır.

 

 İç Referanslı Kişi                             Dış Referanslı Kişi  

Öz değerlere önem verir                      “Diğerleri “ önemlidir 

Kendi vizyonu vardır                              Konsensusa önem verir

 Kendi hedeflerini koyar                          Dışarıdan direktif bekler

İç kaynaklarına yönelir                            Dışarıdan onaya yönelir

“Ben bilirim”                                           “Onlar daha iyi bilir” 

Karar verme sürecine yoğunlaşır             Kanıt ve bilgi arar

Bağımsız ve başına buyruk görünür         Grupla iyi çalışır, uyumludur 

 

MP 5- Büyük resme bakan/  Detaycı 

 

Bu meta program ormana mı ağaca mı bakıyorsunuz? Sorusuna benzer. Genele bakan kişiler büyük resmi anlamaya çalışır, olaya, hayata geniş bir perspektiften bakarlar ve bu da yön/ strateji  çizme  becerilerini artırır. Operasyonel olarak takip edilmesi ve tamamlanması gereken işler için genel resme bakan tarzla hareket ederseniz gerekli aşamaları geçemez takılırsınız.    Detaycılar küçük parçalara bakar. Planlar ve atılacak adımlarla daha çok ilgilenirler. Bu kişiler problemi küçük parçalara bölerek halledebilirler. Yine burada da şu MP iyidir diğeri faydasızdır demek hatalı olur.  Her iki MP’ın duruma  göre daha iyi sonuçlar verdiği bilinmeli.

 

MP 6- İyi senaryo’cu/ Kötü Senaryo’cu

 

Bazılarımız bir olay olduğunda önce tehlikelere, zorluklara ve problemlere odaklanır kimilerimiz ise fırsatlara, olasılıklara bakar  ve konunun içerebileceği ilginçlikleri anlamaya çalışır. Bazı durumlarda kötü senaryoyu bulmaya çalışmak işe yarayabilir. Mesela bir arkadaşınız size ortaklık teklif etti, “gel benim dükkanı işletelim” dedi. Bu durumda en kötü ne olabilir diye analiz etmek faydalı. Ancak hayata genel bakışınız Kötü Senaryo yazma eğilimindeyse  huzurlu ve başarılı olma ihtimalinizi zora sokarsınız. Kolunuzda çıkan beni görünce “ eyvah kanser oldum” diye bağırmak hiç hayırlı bir yaklaşım değil. Şayet bu MP sizde ağır basıyorsa değiştirmek için hemen işe koyulunuz. 

 

MP 7- Olayın İçine Giren/ Dışarıdan Bakan  

Bu MP daha çok algı pozisyonumuzla ilgilidir. Kimilerimiz bir olay, durum, hedef, kişi ile fazla özdeşleşir adeta bütünleşiriz. Bir sorunu ya da hedefi fazla abartırız, gece gündüz onunla yaşarız. Üniversite sınavına hazırlanan  gençler genelde bu yaklaşımdadır. Onları sınav öncesi dışarıdan bakan konumuna gelmeleri için hazırlamak çok işe yarayabilir Diğerleri konu ne kadar kişisel olsa da dışarıdan  yaklaşırlar. Farklı konumlardan, bakış açılarından konuyu değerlendirmeye çalışırlar. Eski bir deyiş şöyle der:

 

 “Birini eleştirmeden önce onun ayakkabılarında 1 kilometre yürüyün” 

 

 

Alışık olduğunuz, repertuarınızda bulunan bakış açılarından fazlasını anlamaya ve kullanmaya çalışmak önemli. Bu da biraz dışarıdan bakmayı gerektirir. Doğal olarak tüm bu meta program ikililerinden birini tercih ediyoruz ve onda ustalaşıyoruz. Ama hayat ve iş dünyası bizden “duruma göre” ( bu durumsallık da ayrı bir yazı konusu) hepsini kullanmamızı isteyebiliyor. Yani bu ikililerin her biri içinde daha az kullandığımızı belirleyip onu geliştirmek şimdi ilk ödevimiz.

 

Diğerleri

 Yeni Sene İçin Geliştiren Düşünceler

 Mutlu İşyeri Nasıl Yaratılır

 Aday Hakları Var mı Bu Ülkede?

 Zamanım Yok Yaşamaya Diyorsanız..

 Huzur: Bugün, Yarın ya da HİÇ BİR ZAMAN

 İş'in Sırrı

 Değişimle Dans Etmek

 Duygusal Sermayemiz

 Kendinizi Programlayın

 İş Aramak ya da Aramamak

 Kendini İyi Hissetmek

 Profesyonel İmaj ve Kariyer

 Bir Hayaliniz var mı?

 Bir Değer Olarak “Çalışan”

 Yaşamı Yönetmek

 Aromalı Bir Kariyer Seçimi